Trung Quốc đang nổi lên như quốc gia tiên phong trong việc xây dựng trung tâm dữ liệu dưới biển, coi đây là giải pháp mới để giải quyết bài toán làm mát và tiết kiệm năng lượng cho hạ tầng tính toán.

Tháng 6/2025, Hailanyun (HiCloud) bắt đầu xây dựng trung tâm dữ liệu dưới nước ngoài khơi Thượng Hải, cách bờ biển khoảng 9,6 km, sử dụng năng lượng gió ngoài khơi. Đây là bước đi quan trọng trong chiến lược mở rộng năng lực tính toán nhằm phục vụ các lĩnh vực như AI và điện toán đám mây, vốn đang bùng nổ tại Trung Quốc.

Giải pháp tiết kiệm năng lượng và tối ưu hiệu suất

Các trung tâm dữ liệu truyền thống tiêu thụ lượng điện và nước khổng lồ để làm mát máy chủ, với khoảng 40% điện năng dành cho hệ thống làm lạnh. Mô hình dưới biển sử dụng nước biển lạnh tự nhiên qua hệ thống ống dẫn, giúp hấp thụ nhiệt thải mà không cần hệ thống điều hòa công suất lớn, giảm tới 30% điện năng so với trung tâm trên đất liền, theo Học viện Công nghệ Thông tin và Truyền thông Trung Quốc.

Bên trong, máy chủ được đặt trong khoang kín khí, chứa nitơ, không có oxy và bụi bẩn, giúp giảm ăn mòn và tăng tuổi thọ thiết bị. Theo các thử nghiệm trước đó, tỷ lệ hỏng hóc của máy chủ dưới nước thấp hơn nhiều so với trên bờ.

Quy mô và tham vọng

Giai đoạn đầu của dự án Thượng Hải gồm 198 giá máy chủ, dự kiến vận hành vào tháng 9/2025, đủ năng lực xử lý huấn luyện một mô hình AI cỡ lớn như GPT-3.5 chỉ trong một ngày. Với vốn đầu tư 223 triệu USD, Hailanyun đặt mục tiêu phát triển hệ thống quy mô lớn hơn, vượt qua các dự án tiên phong trước đây như Microsoft Project Natick.

Những lo ngại về môi trường

Dù mang lại nhiều lợi ích, các chuyên gia cảnh báo rủi ro môi trường: nước thải ấm hơn có thể ảnh hưởng đến hệ sinh thái biển, đặc biệt trong thời kỳ nhiệt độ đại dương tăng cao. Ngoài ra, các nghiên cứu cũng chỉ ra nguy cơ trung tâm dữ liệu bị phá hoại bởi tấn công âm thanh dưới nước.

Nếu thành công, mô hình trung tâm dữ liệu dưới biển chạy bằng năng lượng tái tạo của Trung Quốc có thể trở thành xu hướng toàn cầu, góp phần giải quyết bài toán năng lượng và không gian trong kỷ nguyên điện toán hiệu năng cao.

Theo VnExpress